ผู้มีอำนาจหน้าที่เกี่ยวกับการเวนคืน

ในการดำเนินการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์นั้น เจ้าหน้าที่ของรัฐที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ที่สำคัญ  ได้แก่ รัฐมนตรีผู้รักษาการ เจ้าหน้าที่เวนคืน คณะกรรมการกำหนดราคาเบื้องต้น และคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์เงินค่าทดแทน รัฐมนตรีผู้รักษาการ หมายถึง รัฐมนตรีผู้รักษาการตามพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน หรือรัฐมนตรีผู้รักษาการตามพระราชบัญญัติเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ แล้วแต่กรณี ซึ่งมีอำนาจหน้าที่หลักในการแต่งตั้งคณะกรรมการกำหนดราคาเบื้องต้นของอสังหาริมทรัพย์ที่จะต้องเวนคืน และคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์เงินค่าทดแทน การขยายระยะเวลาการพิจารณากำหนดราคาเบื้องต้น การนำเรื่องเสนอคณะรัฐมนตรีเพื่ออนุมัติให้คณะกรรมการกำหนดราคาเบื้องต้นพิจารณาแก้ไขราคาของอสังหาริมทรัพย์หรือราคาเบื้องต้น เสียใหม่ในกรณีที่ภายหลังการประกาศกำหนดราคาเบื้องต้น ราคาที่ดินได้เพิ่มสูงขึ้นและราคาของอสังหาริมทรัพย์ที่เจ้าหน้าที่ได้จ่ายไปแล้วตามมาตรา 10 หรือราคาเบื้องต้นที่ได้ประกาศไปแล้วตามมาตรา 9 ก่อให้เกิดความไม่เป็นธรรมแก่ผู้มีสิทธิได้รับเงินค่าทดแทน การสั่งให้คณะกรรมการกำหนดราคาเบื้องต้นทบทวนการกำหนดราคาของอสังหาริมทรัพย์หรือจำนวนเงินค่าทดแทนเบื้องต้นใหม่หรือแต่งตั้งคณะกรรมการชุดใหม่ตามหลักเกณฑ์ในมาตรา 23 ให้ปฏิบัติหน้าที่แทนคณะกรรมการชุดเดิม...

การเข้าครอบครองและใช้ประโยชน์ในอสังหาฯที่ถูกเวนคืนของเจ้าหน้าที่

เมื่อกระบวนการเวนคืนได้ดำเนินการจนแล้วเสร็จแล้ว ผลของการเวนคืนดังกล่าวย่อมทำให้อสังหาริมทรัพย์ที่ถูกเวนคืนนั้นตกเป็นของรัฐ แต่มีข้อที่ต้องพิจารณาต่อไปว่ากรรมสิทธิ์จะตกเป็นของรัฐเมื่อใด และเจ้าหน้าที่ของรัฐมีอำนาจครอบครองและใช้ประโยชน์ในอสังหาริมทรัพย์เมื่อใด หากพิจารณาตามบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พ.ศ. 2530 แล้ว จำแนกได้ดังนี้ กรณีที่ตกลงซื้อขายกันได้ตามมาตรา 10 แห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พ.ศ. 2530 กรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ให้ถือว่าได้โอนกันนับแต่วันที่มีการชำระเงินค่าอสังหาริมทรัพย์ตามสัญญาซื้อขายอสังหาริมทรัพย์นั้น ตามมาตรา 11 แห่งพระราชบัญญัติเดียวกัน และในการเข้าครอบครองหรือใช้ประโยชน์นั้น เนื่องจากพระราชบัญญัติดังกล่าวมิได้มีบทบัญญัติเกี่ยวกับการกำหนดเงื่อนไขการเข้าครอบครองหรือใช้ประโยชน์ในอสังหาริมทรัพย์ที่สามารถตกลงซื้อขายกันได้ไว้โดยเฉพาะ ดังนั้น จึงต้องถือตามหลักแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์โดยเจ้าของทรัพย์สินย่อมมีสิทธิใช้สอยทรัพย์สินของตน ด้วยเหตุนี้เมื่อพระราชบัญญัติว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พ.ศ. 2530...

ความหมายของการเวนคืน

เป็นที่ยอมรับกันโดยทั่วไปว่า "สิทธิในทรัพย์สิน" ถือเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานของประชาชน โดยมีการบัญญัติรับรองไว้ในรัฐธรรมนูญ ด้วยเหตุที่ทรัพย์สินโดยเฉพาะ "ที่ดิน" ถือเป็นสิ่งที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตของมนุษย์ แต่ทั้งนี้สิทธิในทรัพย์สินดังกล่าวนั้นอาจถูกจำกัดสิทธิได้ในกรณีมีกฎหมายกำหนดไว้เป็นการเฉพาะ เช่นในกรณีที่รัฐมีความจำเป็นต้องใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อก่อสร้างโครงการ หรือดำเนินการใด ๆ อันเป็นประโยชน์แก่ประเทศและประชาชน รัฐอาจดำเนินการได้หลายวิธี เช่น ทำสัญญาซื้อขายกับเอกชน เช่าทรัพย์ หรือโดยการเวนคืน เป็นต้น การเวนคืน หมายถึง การที่รัฐใช้อำนาจตามกฎหมายพรากเอาที่ดินของเอกชนมาเป็นกรรมสิทธิ์ของรัฐ โดยไม่ต้องได้รับความยินยอมจากเจ้าของที่ดินนั้นก่อน เพื่อนำมาใช้ในงานอันเป็นประโยชน์สาธารณะภายใต้เงื่อนไขว่าต้องมีการเยียวยาความเสียหายที่เกิดขึ้นแก่เอกชนด้วยการชดใช้ค่าทดแทนที่เป็นธรรม ซึ่งอำนาจการเวนคืนนี้ ย่อมครอบคลุมไปถึงสิทธิทุกประเภทที่เกี่ยวเนื่องกับที่ดิน...

ขั้นตอนการเวนคืนกรณีตราเป็นพระราชกฤษฎีกาฯ

ขั้นตอนการเวนคืนตามพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน ก่อนที่รัฐจะดำเนินการเกี่ยวกับการเวนคืนได้นั้นรัฐจะต้องดำเนินการสำรวจเพื่อให้ทราบถึงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์ที่จะทำการเวนคืนก่อน  ซึ่งบางครั้งในการเข้าสำรวจอาจไม่ได้รับความร่วมมือจากเจ้าของหรือผู้ครอบครอง ดังนั้นรัฐจึงต้องตราพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืนเพื่อให้อำนาจแก่เจ้าหน้าที่ในการเข้าไปสำรวจที่ดินหรืออสังหาริมทรัพย์อย่างอื่นที่อยู่ในบริเวณเขตที่ดิน ทั้งนี้ ในการดำเนินการรัฐจะต้องปิดประกาศสำเนาแห่งพระราชกฤษฎีกาดังกล่าวพร้อมทั้งแผนที่หรือแผนผังท้ายพระราชกฤษฎีกาไว้โดยเปิดเผย ณ สถานที่ต่างๆ ตามที่กฎหมายกำหนด กระบวนการเวนคืนกรณีที่มีการตราพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืนใช้บังคับนั้น เจ้าหน้าที่เวนคืนจะมีอำนาจหน้าที่ดำเนินการต่าง ๆ ซึ่งอาจสรุปได้เป็น 4 ขั้นตอนหลัก ๆ ดังนี้ (1) ขั้นตอนการสำรวจข้อเท็จจริง เมื่อพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืนใช้บังคับแล้ว เจ้าหน้าที่เวนคืนหรือผู้ซึ่งได้รับมอบหมายมีอำนาจเข้าไปในที่ดินหรืออสังหาริมทรัพย์อย่างอื่นที่อยู่ในเขตที่ดินตามแผนที่ท้ายพระราชกฤษฎีกา เพื่อกระทำกิจการเท่าที่จำเป็น เพื่อทำการสำรวจและเพื่อทราบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์ที่จะต้องเวนคืนที่แน่นอน โดยมีเงื่อนไขว่าต้องแจ้งเป็นหนังสือให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองโดยชอบด้วยกฎหมายซึ่งอสังหาริมทรัพย์ดังกล่าวทราบล่วงหน้าไม่น้อยกว่า 15 วันก่อนเริ่มกิจการนั้น ตามมาตรา 8...

ผลของการเวนคืน

กรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ที่ต้องเวนคืนตกเป็นของรัฐ ภายหลังเสร็จสิ้นกระบวนการเวนคืนก่อนที่กรรมสิทธิ์จะตกสู่รัฐได้นั้น จะต้องมีขั้นตอนการดำเนินการก่อนซึ่งได้กล่าวในบทที่แล้ว การจำนอง บุริมสิทธิหรือทรัพยสิทธิอย่างอื่นเหนืออสังหาริมทรัพย์ที่ต้องเวนคืนนั้นสิ้นสุดลง โดยผลของการเวนคืนนั้นทำให้การจำนอง บุริมสิทธิหรือทรัพยสิทธิเหนืออสังหาริมทรัพย์ที่ต้องเวนคืนนั้นสิ้นสุดลงนับแต่วันที่พระราชบัญญัติเวนคืนอสังหาริมทรัพย์มีผลใช้บังคับ ทว่าผู้รับจำนอง ผู้ทรงบุริมสิทธิ หรือบุคคลผู้รับประโยชน์จากทรัพยสิทธิดังกล่าว ยังคงมีสิทธิที่จะได้รับชำระหนี้หรือรับชดใช้เงินค่าทดแทนอยู่ โดยจะต้องขอรับชำระหนี้ภายใน 60 วัน นับแต่วันที่ได้รับหนังสือแจ้งให้ผู้มีสิทธิได้รับเงินค่าทดแทนหรือผู้รับจำนอง ผู้ทรงบุริมสิทธิหรือผู้รับประโยชน์จากทรัพยสิทธิดังกล่าวมารับชำระหนี้หรือรับชดใช้จากเงินค่าทดแทนสำหรับอสังหาริมทรัพย์นั้น แต่หากเป็นกรณีที่มีปัญหาเกี่ยวกับกรรมสิทธิ์หรือสิทธิอื่นๆในอสังหาริมทรัพย์ที่ต้องเวนคืน หรือมีปัญหาเกี่ยวกับการแบ่งส่วนเงินค่าทดแทนของผู้มีสิทธิได้รับเงินค่าทดแทน หรือมีปัญหาเกี่ยวกับการแบ่งส่วนเงินค่าทดแทนของผู้มีสิทธิได้รับเงินค่าทดแทน หรือมีกรณีที่คู่กรณียังมีปัญหาโต้แย้งกันอยู่ เจ้าหน้าที่หรือผู้ได้รับมอบหมายจากเจ้าหน้าที่ก็จะดำเนินการวางเงินค่าทดแทนไว้ตามมาตรา 31 และมีหนังสือแจ้งคู่กรณีทราบ ผู้รับโอนสิทธิในทรัพย์สินภายหลังจากวันที่พระราชบัญญัติเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ตามมาตรา 15...

ขั้นตอนการเวนคืนที่ดิน

ขั้นตอนการเวนคืนที่ดิน การจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน การจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน คือการดำเนินการเพื่อให้ได้กรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ เพื่อกิจการใด ๆ ตามความต้องการ ของผู้ที่ต้องการจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน   ในการดำเนินการดังกล่าวจะดำเนินการภายใต้บทบัญญัติของกฎหมาย   คือ พระราชบัญญัติว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พ.ศ. 2530 เมื่อราชการมีความจำเป็นที่จะต้องได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์เพื่อกิจการใด ๆ อันจำเป็นเพื่อการอันเป็นสาธารณูปโภคจะดำเนินการขอออกพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน (พ.ร.ฎ.) เป็นบริเวณครอบคลุมพื้นที่ที่คาดว่าจะต้องเวนคืนเป็นเขตก่อสร้าง เนื่องจากว่าในขณะที่เสนอขอออก พ.ร.ฎ. นั้น ยังมิได้ดำเนินการออกแบบก่อสร้างจนถึงขั้นรายละเอียด จำเป็นต้องมีการปรับเขตพื้นที่และแบบก่อสร้างให้เหมาะสมกับภูมิประเทศและข้อเท็จจริงในสนามในระหว่างก่อสร้าง วิธีดำเนินการจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน  ดำเนินการได้ 3 วิธี  คือ 1. โดยวิธีจัดซื้อ 1.1 จัดซื้อโดยวิธีปรองดองซื้อขายทรัพย์สินกับเจ้าของทรัพย์สินก่อนที่จะมีการประกาศใช้ พ.ร.ฎ. การดำเนินการกรรมสิทธิ์ที่ดินโดยหลักการแล้วจะดำเนินการขอออก พ.ร.ฏ....

เรื่องล่าสุด

ขั้นตอนการเวนคืนที่ดิน

ขั้นตอนการเวนคืนที่ดิน การจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน การจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน คือการดำเนินการเพื่อให้ได้กรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ เพื่อกิจการใด ๆ ตามความต้องการ ของผู้ที่ต้องการจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน   ในการดำเนินการดังกล่าวจะดำเนินการภายใต้บทบัญญัติของกฎหมาย   คือ พระราชบัญญัติว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พ.ศ. 2530 เมื่อราชการมีความจำเป็นที่จะต้องได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์เพื่อกิจการใด ๆ อันจำเป็นเพื่อการอันเป็นสาธารณูปโภคจะดำเนินการขอออกพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน (พ.ร.ฎ.) เป็นบริเวณครอบคลุมพื้นที่ที่คาดว่าจะต้องเวนคืนเป็นเขตก่อสร้าง เนื่องจากว่าในขณะที่เสนอขอออก พ.ร.ฎ. นั้น ยังมิได้ดำเนินการออกแบบก่อสร้างจนถึงขั้นรายละเอียด จำเป็นต้องมีการปรับเขตพื้นที่และแบบก่อสร้างให้เหมาะสมกับภูมิประเทศและข้อเท็จจริงในสนามในระหว่างก่อสร้าง วิธีดำเนินการจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน  ดำเนินการได้ 3 วิธี  คือ 1. โดยวิธีจัดซื้อ 1.1 จัดซื้อโดยวิธีปรองดองซื้อขายทรัพย์สินกับเจ้าของทรัพย์สินก่อนที่จะมีการประกาศใช้ พ.ร.ฎ. การดำเนินการกรรมสิทธิ์ที่ดินโดยหลักการแล้วจะดำเนินการขอออก พ.ร.ฏ....