เจ้าหน้าที่ของรัฐ ในการเป็นคู่กรณีพิพาทในคดีปกครอง

0
89

เจ้าหน้าที่ของรัฐ ในการเป็นคู่กรณีพิพาทในคดีปกครอง
ตามมาตรา 3 แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542
ได้ให้นิยามคำว่า “เจ้าหน้าที่ของรัฐ” หมายความว่า

(1) ข้าราชการ พนักงาน ลูกจ้าง คณะบุคคล หรือผู้ที่ปฏิบัติงานในหน่วยงานทางปกครอง

กรณีนี้หมายความว่า ข้าราชการ พนักงาน ลูกจ้าง คณะบุคคล หรือผู้ที่ปฏิบัติงานในหน่วยงานทางปกครอง
ข้อพิจารณาถึงความเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐจึงควรทำความเข้าใจถึงรายละเอียดเบื้องต้นดังนี้

– ข้าราชการ จึงได้แก่ ข้าราชการทุกประเภทในหน่ายงานทางปกครอง ข้าราชการพลเรือน ข้าราชการครู ข้าราชการตำรวจ ข้าราชการฝ่ายศาลปกครอง เป็นต้น
– พนักงาน อาจเป็นพนักงานราชการของส่วนราชการ พนักงานส่วนท้องถิ่นขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หรือพนักงานของรัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชนหรือหน่วยงานอื่นของรัฐ เป็นต้น
– ลูกจ้าง อาจเป็นลูกจ้างประจำหรือลูกจ้างชั่วคราวของส่วนราชการ ลูกจ้างของรัฐวิสาหกิจ
– คณะบุคคล เช่น สภามหาวิทยาลัยของรัฐ สภาท้องถิ่น
– ผู้ปฏิบัติงานในหน่วยงานทางปกครอง ได้แก่ ผู้ดำรงตำแหน่งต่างๆ ในหน่วยงาน
ทางปกครอง เช่น อธิบดี คณบดี ผู้อำนวยการองค์การมหาชน

อย่างไรก็ดี พนักงาน ลูกจ้าง คณะบุคคล หรือผู้ที่ปฏิบัติงานในหน่วยงานทางปกครองประเภทหน่วยงานที่ได้รับมอบหมายให้ใช้อำนาจทางปกครองหรือดำเนินกิจการทางปกครองอาจไม่ใช่เจ้าหน้าที่ของรัฐทุกกรณี ขึ้นอยู่กับว่าภารกิจหรือหน้าที่ของผู้นั้นจะใช้อำนาจทางปกครองหรือดำเนินกิจการทางปกครองหรือไม่

(2) คณะกรรมการวินิจฉัยข้อพิพาท คณะกรรมการ หรือบุคคลซึ่งมีกฎหมายให้อำนาจในการออกกฎ คำสั่ง หรือมติใดๆ ที่มีผลกระทบต่อบุคคล

– คณะกรรมการวินิจฉัยข้อพิพาทต้องจัดตั้งขึ้นตามกฎหมายและมีการจัดองค์กรและวิธีพิจารณาสำหรับการวินิจฉัยชี้ขาดสิทธิหน้าที่ตามกฎหมาย มิใช่ตั้งขึ้นตามมติหรือคำสั่งของคณะรัฐมนตรี หรือคำสั่งอื่นเพื่อปฏิบัติหน้าที่ใดๆ นอกจากนี้ หากมีประกาศที่ประชุมใหญ่ ก.ศป. ให้คำวินิจฉัยของคณะกรรมการวินิจฉัยข้อพิพาทคณะใดอยู่ในอำนาจศาลปกครองสูงสุดแล้ว ก็จะเป็นคดีพิพาทตามมาตรา 11 (1) แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองฯ ตัวอย่างของคณะกรรมการวินิจฉัยข้อพิพาท ได้แก่ คณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสาร (พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2540)  คณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 (พระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522) คณะกรรมการพิทักษ์คุณธรรม (พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2551) คณะกรรมการข้าราชการตำรวจ (พระราชบัญญัติตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. 2547)  คณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา (พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา พ.ศ. 2547) เป็นต้น

– ส่วนบุคคลซึ่งมีกฎหมายให้อำนาจในการออกกฎ คำสั่ง หรือมติใดๆ ที่มีผลกระทบต่อบุคคลนั้น ได้แก่ เจ้าพนักงานท้องถิ่นตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 เป็นต้น

(3) บุคคลที่อยู่ในบังคับบัญชาหรือในกำกับดูแลของหน่วยงานทางปกครองหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐตาม (1) หรือ (2)

กรณีตัวอย่างได้แก่ กำนันผู้ใหญ่บ้านซึ่งอยู่ในบังคับบัญชาของผู้ว่าราชการจังหวัด เอกชนซึ่งปฏิบัติงานในกำกับดูแลของนายอำเภอ เป็นต้น

การแสดงความเห็นถูกปิด